MPV مخفف Mean Platelet Volume است که به معنای حجم یا اندازه متوسط پلاکت ها می باشد و یکی از مواردی است که در آزمایش خون (CBC) اندازه گیری می شود.

مقدار طبیعی و نرمال MPV بین ۸٫۹ تا ۱۱٫۸ fl (فمتولیتر) است. کاهش و افزایش آن می تواند علل مختلفی داشته باشد.

علت کاهش MPV در آزمایش خون

از جمله عواملی که باعث کاهش MPV و در نتیجه کاهش اندازه متوسط پلاکت ها می شود می توان به بیماری مزمن کلیوی (CKD)، اختلالات مغز استخوان، لوپوس، ایدز، کم خونی ناشی از کمبود آهن (آنمی فقر آهن)، کم کاری تیروئید، شیمی درمانی یا کموتراپی، بزرگی کبد و هیپراسپلنیسم، سندرم ویسکوت آلدریچ، ترومبوسیتوپنی مرتبط با کروموزوم X و … اشاره نمود.

علت افزایش MPV در آزمایش خون

عللی که باعث افزایش MPV یا به عبارتی افزایش اندازه پلاکت ها می شود می توان به تحریک مغز استخوان، دیابت شیرین (DM)، سپسیس و عفونت ها،DIC، اختلالات میلوپرولیفراتیو، تزریق ترومبوپویتین، سندرم برنارد سولیر، انفارکتوس میوکارد (سکته قلبی)، بیماری فون ویلی براند، پرکاری تیروئید، اختلالات تنفسی، اختلالات ژنتیکی، بیماری کبدی غیر الکلی و … اشاره نمود.

MCV مخفف Mean Corpuscular Volume است که به معنای حجم متوسط گلبول های قرمز است. مقدار نرمال MCV در آزمایش خون CBC بین ۸۰ تا ۹۶ (Fl/red cell) در بالغین است. پایین بودن MCV نشان دهنده کوچک شدن گلبول های قرمز (RBC) خون (میکروسیتیک) است که در تالاسمی، فقرآهن و مسمومیت با سرب دیده می شود. بالا بودن MCV نشان دهنده بزرگ شدن گلبول های قرمز (RBC) خون (ماکروسیتیک) است که در کمبود ویتامین B12، اسیدفولیک و بیماری های تیروئید و کبدی دیده می شود.

پلاکت (Platelet) که با نام ترومبوسیت (Thrombocyte) ‌هم شناخته می شود نوعی سلول خونی است که در مغزاستخوان تولید شده و وظیفه آن ایجاد لخته و جلوگیری از خونریزی است. در ادامه به بررسی نحوه تولید و عملکرد پلاکت ها و ساختار آن ها در خون می پردازیم.

پلاکت چیست؟

پلاکت ها (Platelets) قطعات کروی یا بیضوی کوچکی به قطر ۲ تا ۵ میکرون هستند که از قطعه قطعه شدن سلول های بزرگی بنام مگاکاریوسیت (Megakaryocytes) در مغز استخوان حاصل می شوند. پلاکت ها فاقد هسته می باشند و تعداد آنها طبق کتاب داخلی هاریسون حدود ۱۵۰ تا ۴۵۰ هزار عدد در هر میکرولیتر خون در عمر آنها حدود ۷ تا ۱۱ روز می باشد.

اگر به دنبال علت کاهش پلاکت ها و علائم و بیماری های مرتبط با کاهش پلاکت خون هستید

ساختار سلولی

هر پلاکت توسط غشایی غنی از گلیکوپروتئین(ترکیبی از قند و پروتئین) محصور شده است و بررسی ها بیانگر وجود آنتی ژن های گروه های خونی ABO در غشا پلاکت ها می باشد.

وقتی که نمونه خون را رنگ می کنیم و آن را زیر میکروسکوپ مشاهده می کنیم، میبینیم که پلاکت ها دارای یک ناحیه محیطی به رنگ آبی روشن بنام هیالومر (Hyalomere) و یک ناحیه بنفش مرکزی به نام گرانولومر (Granulomere) می باشند که در بحث بافت شناسی به تفصیل به بررسی این نواحی پرداخته شده است.

هورمون تنظیم کننده تولید پلاکت در مغزاستخوان

تولید پلاکت ها توسط هورمونی به نام ترومبوپویتین (TPO) تنظیم می شود. این هورمون در کبد ساخته می شود در خون آزاد می شود و به مغز استخوان می رود و در آنجا برروی مگاکاریوسیت ها اثر می گذارد و تولید پلاکت ها را افزایش می دهد.

نکته مهمی که در اینجا وجود دارد این است که، هنگامی که در بدن التهاب ایجاد شود (مثلا به علل عفونی یا بیماری های خودایمنی و یا حتی سرطان) تولید ترومبوپویتین از کبد افزایش پیدا می کند و به دنبال آن تولید پلاکت ها نیز افزایش می یابد. به همین دلیل است که در بسیاری از بیماری های التهابی، پلاکت خون بالا می رود.‌ ( البته درکنار پلاکت ها، پرتئین هایی نیز در بدن وجود دارند که در هنگام التهاب افزایش پیدا می کنند به این پروتئین ها، واکنش دهنده های فاز حاد گفته می شود. از جمله واکنش دهنده‌های فاز حاد می توان به CRP و ESR اشاره کرد).

در مغزاستخوان سلول های خونی دیگری نظیر گلبول های سفید و گلبول های قرمز نیز تولید می شوند. مجموع گلبول های سفید و قرمز و پلاکت ها، سلول های اصلی خون را تشکیل می دهند. در این راستا پیشنهاد می کنیم که مطالب دیگر سایت که در مورد گلبول های سفید خون و گلبول های قرمز خون نوشته شده اند را برای درک بهتر موضوع مطالعه فرمائید.

وظیفه پلاکت ها در خون چیست؟

همانطور که تا اینجا گفته شد، پلاکت ها در مغز استخوان و از مگاکاریوسیت ها تولید شده و در خون آزاد می شوند. وظیفه اصلی آن ها در خون، جلوگیری از خونریزی است که این عمل با چسبیدن پلاکت ها به همدیگر و به محل آسیب دیده رگ و ترشح مواد دخیل در ایجاد لخته انجام می گیرد.

مطالعات نشان داده اند که سطح طبیعی داخلی رگ از طریق مهار پلاکت ها بطور طبیعی مانع از ایجاد لخته می شود اما هنگامی که این سطح رگ آسیب می بیند، این اثرات مهاری از بین رفته و پلاکت ها از طریق فاکتور فون ویلبراند (vWF) به سطح داخلی رگ اتصال می یابند که این اتصال باعث تولید سیگنال های درون سلولی می شود که در نهایت باعث فعال شدن گیرنده های گلیکوپروتئین پلاکتی IIb/IIIa می شود.

سلول هایی که فعال شده اند، محتویات گرانولی خویش را رها می کنند، این محتویات شامل نوکلئوتیدها، پروتئین های اتصالی، فاکتورهای رشد و عوامل پیش برنده انعقاد خون که در جهت پیش برد تجمع پلاکتی و تشکیل لخته خونی عمل می کنند و محیط لخته ی در حال تشکیل را تحت تأثیر قرار می دهند.

در خلال تجمع پلاکتی، سلول های بیشتری به محل آسیب فراخوانده می شوند، که موجب تشکیل یک تجمع پلاکتی انسداد دهنده می شود. توپی پلاکتی توسط شبکه فیبرین که به صورت همزمان به عنوان فرآورده آبشار انعقادی پدید می آید، تثبیت و پایدار می شود و بدین ترتیب انعقاد خون رخ می دهد.

استئاتوره یا مدفوع چرب ( به انگلیسی: steatorrhea) به معنای دفع چربی بیش از حد طبیعی در مدفوع است. اگر بیشتر از ۶ درصد از چربی مصرفی روزانه در مدفوع دفع شود به آن استئاتوره گفته می شود.

در حالت طبیعی، ترکیب مدفوع بیشتر شامل آب و مواد زیر است:

• فیبر.
• باکتری.
• موکوس.
• نمک و املاح.
• چربی.

موارد بالا در یک مدفوع طبیعی وجود دارند. حال اگر مقدار چربی در مدفوع بیشتر از حد طبیعی شود، مدفوع چرب و چسبنده و بدبو شده و به آن استئاتوره گفته می شود. در بسیاری از موارد در کنار مدفوع چرب، بیمار ممکن است که گلبول قرمز هم در مدفوع داشته باشد.

علائم استئاتوره یا دفع چربی در مدفوع چه هستند؟

از جمله علائم این اختلال می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• مدفوع بد بو، چسبنده و کم رنگ. بطوری که مدفوع به کاسه توالت می چسبد.
• افزایش تولید گاز در روده ها (نفخ).
• کاهش وزن.
• سوءهاضمه.
• درد ها و کرامپ های شکمی.

علت استئاتوره یا مدفوع چرب چیست؟

چربی زیاد در مدفوع نشان دهنده عدم کارکرد صحیح دستگاه گوارش است. اسهال چرب از نشانه های سوءجذب است و سوءجذب خود علل بسیاری دارد. یکی از علل مدفوع چرب عدم کارکرد صحیح پانکراس است که می تواند به دلیل سیستیک فیبروز، التهاب پانکراس (پانکراتیت)، سرطان پانکراس و … باشد.

سیستیک فیبروز یک بیماری ژنتیکی است و علائم زیادی را ایجاد می کند. یکی از علائم آن، اسهال چرب یا استئاتوره در کودکان است.

از علل دیگر اسهال چرب می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• عدم تحمل به لاکتوز
• بیماری سلیاک
• بیماری ویپل (یا ویپلی)
• بیماری التهابی روده (IBD)، مخصوصا کرون.

آزمایش تشخیص استئاتوره یا مدفوع چرب چگونه انجام می شود؟

یکی از آزمایش های تشخیص این اختلال اندازه گیری چربی مدفوع ۷۲ساعته است. به این صورت که از بیمار خواسته می شود که مدفوع خود را برای ۷۲ ساعت جمع کند، اگر چربی موجود در مدفوع بیشتر از ۷ گرم به ازای هر ۲۴ ساعت باشد (یعنی بیشتر از ۲۱ گرم در ۷۲ ساعت) یعنی فرد به استئاتوره مبتلا است.

درمان استئاتوره یا مدفوع چرب چیست؟

همانطور که گفته شد، این اختلال علل گوناگونی دارد و درمان آن، درمان علت ایجاد کننده است. مثلا اگر فرد به بیماری پانکراس مبتلا باشد، از قرص های حاوی آنزیم های پانکراسی استفاده می شود. و یا اگر علت بیماری، عدم تحمل لاکتوز است، نباید از مواد لبنی مخصوصا شیر حاوی لاکتوز استفاده کند.

بنابراین استئاتوره خود به تنهایی درمان مشخصی ندارد و باید ابتدا علت آن مشخص شود و سپس درمان گردد.

ایدیوسنکراتیک (idiosyncratic) به معنی یک ویژگی غیرطبیعی فرد است. ایدیوسنکرازی (idiosyncrasy) صرفا یک عبارت پزشکی نیست بلکه به هر اتفاق یا ویژگی غیر معمولی گفته می شود. در ادامه به بررسی معنی این عبارت در پزشکی و داروسازی (عوارض دارویی)، روان شناسی و روان پزشکی می پردازیم.

معنی اثر ایدیوسنکراتیک در پزشکی چیست؟

ما انسان ها از نظر ساختار و فیزیولوژی بدنی بسیار مشابه یکدیگر هستیم اما این تشابه ۱۰۰ درصد نیست. اما باید بدانید که تفاوت های فیزیولوژیکی و عملکردی در بدن می تواند باعث شود که یک بیماری در افراد مختلف علائم متفاوتی ایجاد کند و حتی با داروهای متفاوتی درمان شود.

ایدیوسنکرازی به معنی همین تفاوت های خاص است که باعث می شود یک بیماری در برخی افراد علائم عجیب و جدیدی ایجاد کند که مشابه شخص دیگری نیست که به آن ها علائم ایدیوسنکراتیک گفته می شود.

اثر ایدیوسنکراتیک دارویی چیست؟

اثرات یا عوارض ایدیوسنکراتیک دارویی به عوارضی گفته می شود که بدون دلیل مشخص و بطور ناگهانی به دنبال مصرف دارو در فرد ایجاد می شوند. این اثرات یا عوارض وابسته به دوز دارو نیستند و بسیار نادر هستند و علت ایجاد آن ها مشخص نیست.

واکنش ایدیوسنکراتیک دارویی، جزو عوارض خطرناک یک داروست که به هیج وجه قابل پیش بینی نیست. پزشک و داروساز نمی دانند که این عوارض ممکن است در چه کسی یا در اثر چه دوزی از دارو ایجاد شوند. دقت کنید که اثر ایدیوسینکراتیک با مسمومیت دارویی کاملا متفاوت است. مسمومیت دارویی به دلیل مصرف دوز بالای داروست حال آن که عوارض ایدیوسنکراتیک ارتباطی با دوز مصرفی ندارد.

ایدیوسنکرازی در روانشناسی و روانپزشکی

ایدیوسنکراتیک در علم روانشناسی و روانپزشکی به معنی ویژگی های خاص روانی یک شخص است. در علم رفتارشناسی می تواند نشان از رفتارهای عجیب یا خاص و واکنش هایی که یک شخص به موقعیت های مختلف نشان می دهد، باشد.

بیماری ایدیوپاتیک یا نهان زاد (Idiopathic Disease) که با اصطلاح بیماری ناشناخته نیز از آن یاد شده به بیماری ای اطلاق می شود که علت، مکانیسم یا منشا نامشخصی دارد. بیماری ایدیوپاتیک یعنی بیماری ناشناخته، بیماری ای که علت آن به خوبی مشخص نشده و مکانیسم آن نامعلوم است.

بیماری ایدیوپاتیک چیست؟

بعضی بیماری ها در علم پزشکی به خوبی شناخته نشده اند. البته ممکن است که از برخی مکانیسم های ایجاد آن ها مشخص شده باشد اما در کل، علت اصلی ایجاد بیماری نامشخص باقی مانده است. در این موارد گفته می شود که علت یا منشا بیماری، ایدیوپاتیک (Idiopathic) است.

چه بیماری هایی ناشناخته یا ایدیوپاتیک هستند؟

با وجود پیشرفت های علم پزشکی، همچنان علت اصلی یا اتیولوژی بسیاری از بیماری ها ناشناخته باقی مانده است. علت بسیاری از بیماری های خودایمنی و روماتولوژی نظیر اسپوندیلیت آنکیلوزان، آرتریت روماتوئید، واسکولیت ها و … نامشخص است. پزشکان، مجموعه از عوامل محیطی نظیر ویروس ها، سیگار، چاقی و … و نیز عوامل ژنتیکی را علت این بیماری ها می دانند.

چه کسانی به بیماری های ایدیوپاتیک مبتلا می شوند؟

همانطور که گفته شد، علت اصلی ابتلا به بیماری های ایدیوپاتیک مشخص نشده است و پزشکان عوامل محیطی و ژنتیکی را در ابتلای به این بیماری ها دخیل می دانند. میزان ابتلا به این بیماری ها در دو قلوهای یکسان که از نظیر ژنتیکی کاملا مشابه هستند، متفاوت است. این نشان می دهد که ژنتیک به تنهایی نمی تواند باعث ایجاد بیماری شود.

در کل نمی توان مشخص کرد که چه کسانی حتما به این بیماری ها مبتلا می شوند اما شانس ابتلا در برخی افراد که سابقه خانوادگی ابتلا به این بیماری ها را دارند بیشتر است. به عنوان مثال، بیماری پسوریازیس که یک بیماری خودایمنی است و با ضایعات پوستی خود را نشان می دهد در دو قلو های یکسان به میزان متفاوتی بروز می کند. علت اصلی پسوریازیس نامشخص است و صرفا عواملی که باعث تشدید بیماری پسوریازیس می شوند مشخص شده اند. حال اگر فردی سابقه ابتلا به این بیماری را در خانواده داشته باشد و در معرض عوامل آسیب رسان نظیر نورخورشید، خشکی پوست و … قرار گیرد احتمال ابتلای بالاتری نسبت به کسی که هیچ سابقه فامیلی ابتلا به این بیماری را ندارد خواهد داشت.

آینده پیش روی بیماری های ایدیوپاتیک

امروزه با پیشرفت علم پزشکی، علت و مکانیسم سلولی مولکولی بسیاری از بیماری ها به خوبی مشخص شده و درمان های موثری برای آن ها تولید شده است. امید است که در آینده با پیشرفت بیشتر علم پزشکی، مکانیسم بیماری های ایدیوپاتیک که عموما خودایمنی هستند نیز به خوبی مشخص شده و درمان های موثری برای آن ها ایجاد شود.

تست RDW در آزمایش خون مخفف Red Cell Distribution Width و به معنای میزان یا وسعت توزیع گلبول های قرمز می باشد. RDW، گلبول های قرمز (RBC) را از نظر حجم و اندازه می سنجد و به ما می گوید که چقدر این سلول ها از نظر حجم و اندازه مشابه یکدیگر هستند. در ادامه به تفسیر RDW در آزمایش خون می پردازیم و به این سوال پاسخ می دهیم که RDW بالا به چه معناست و تفاوت RDW-CV و RDW-SD در چیست؟

گلبول های قرمز (RBC) وظیفه دارند که اکسیژن را از ریه ها دریافت کرده و به بافت های بدن تحویل دهند. هر گونه اختلالی که در این زمینه ایجاد شود می تواند اکسیژن رسانی به بافت های بدن را مختل کرده و علائم گوناگونی ایجاد کند. برخی از بیماری ها می توانند باعث تغییر شکل گلبول های قرمز خون شوند. پزشک با درخواست آزمایش خون و بررسی RDW، MCV، MCHC، هماتوکریت و … می تواند به این اختلالات خونی پی ببرد.

RDW آزمایش خون چیست؟

آزمایش RDW تفاوت اندازه ی کوچکترین و بزرگترین گلبول قرمز را نشان می دهد. گلبول های قرمز طبیعی قطری بین ۶ تا ۸ میکرومتر دارند. اگر اختلاف سایز میان کوچک ترین گلبول قرمز و بزرگ ترین گلبول قرمز زیاد شود، میزان RDW نیز افزایش می یابد که نشان می دهد اندازه گلبول های قرمز با یکدیگر خیلی متفاوت است.

همانطور که گفته شد گلبول های قرمز (RBC) وظیفه انتقال اکسیژن از ریه به بافت های بدن را بر عهده دارند. اکسیژن به ماده ای پروتئینی به نام هموگلوبین (Hemoglobin) در درون گلبول های قرمز متصل شده و در خون گردش می کند. هرگونه اختلال در هموگلوبین نظیر افزایش یا کاهش آن می تواند باعث اختلال در اکسیژن رسانی به بافت های بدن و ایجاد بیماری های مختلفی شود.

نکته:‌ حجم متوسط هر گلبول قرمز در آزمایش خون را با MCV نشان می دهند. اگر می خواهید بدانید که MCV چیست و آن را درکنار RDW تفسیر کنید پیشنهاد می کنیم مقاله MCV در آزمایش خون چیست و چقدر باید باشد؟ را مطالعه کنید.

چرا پزشک تست خون RDW برای من درخواست کرد؟

آزمایش خون RDW برای تشخیص بیماری های خونی و مخصوصا کم خونی یا آنمی مورد استفاده قرار می گیرد. بطور کلی هر بیماری ای که برروی گلبول های قرمز اثر بگذارد می تواند باعث بالا رفتن RDW شود.

از جمله مواردی که این آزمایش در خواست می شود می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• تالاسمی آلفا و بتا.
• شک به انواع کم خونی ها.
• دیابت قندی : با افزایش FBS در آزمایش خون مشخص می شود.
• بیماری های قلبی عروقی.
• بیماری های کبدی.
• سرطان ها.

RDW معمولا جزئی از آزمایش شمارش سلول های خونی (CBC) است. آزمایش شمارش کامل سلول های خونی یا CBC همانطور که از نامش پیداست تعداد و اندازه سلول های خونی یعنی گلبول های سفید (WBC)، گلبول های قرمز (RBC) و پلاکت ها و ویژگی های هریک از جمله MCV، MCHC، MCH، MPV و نیز RDW را مورد آزمایش قرار می دهد. با استفاده از این آزمایش ساده می توان انواع اختلالات خونی را تشخیص داد. از لوسمی ها گرفته تا آنمی، اختلالات پلاکتی و … .

درصورتی که پزشک به وجود بیماری های مختلفی شک کند ممکن است برای شما آزمایش شمارش کامل سلول های خونی یا CBC را در خواست کند. از جمله مهم ترین بیماری ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• کم خونی یا آنمی: درصورتی که علائم خستگی، رنگ پریدگی، تپش قلب، بی حسی، میل به خوردن خاک (خاک خواری یا پیکا)، ترک گوشه لب، ناخن قاشقی و … داشته باشید ممکن است به کم خونی یا آنمی ناشی از کمبود آهن یا کمبود ویتامین های مختلف از جمله B12 و فولات مبتلا باشید.
• سابقه خانوادگی ابتلا به بیماری های خونی نظیر تالاسمی، آنمی سلول داسی (آنمی سیکل سل)، اختلالات مختلف خونی و … داشته باشید.
• وجود خونریزی شدید به دنبال جراحی، آسیب های ناشی از حوادث و سوانح (تروما)، قاعدگی، خونریزی گوارشی و … .
• بیماری های خونی که مغز استخوان را درگیر می کنند نظیر آپلازی خالص گلبول قرمز، آنمی آپلاستیک، لوسمی و … .
• ابتلا به بیماری های مزمن عفونی و غیر عفونی نظیر ایدز، کرون، کولیت روده، بیماری های روماتولوژی نظیر آرتریت روماتوئید یا لوپوس، واسکولیت ها و … .

چگونه برای آزمایش خون RDW آماده شویم

حتما قبل از انجام آزمایش خون از پزشکتان سوال کنید که نیاز هست ناشتا باشید یا نه. خود آزمایش CBC نیازی به ناشتا بودن ندارد اما ممکن است پزشکتان در کنار آزمایش شمارش سلول های خونی، آزمایش های دیگری نظیر قند خون یا چربی خون را هم نوشته باشد که آن ها نیاز به ناشتا بودن دارند.

فرآیند گرفتن خون برای آزمایش بستگی به مهارت تکنسین معمولا تا ۵ دقیقه زمان می برد و کار ساده ای است. بسته به انواع آزمایشاتی که برایتان نوشته شده است، چند سی سی خون از سیاهرگ دستتان گرفته می شود و در ظرف های مخصوصی ریخته می شود. امروزه بیشتر آزمایش های خون بوسیله دستگاه های کاملا اتوماتیک تفسیر می شوند و دخالت انسانی وجود ندارد.

تفسیر RDW در آزمایش خون

میزان نرمال یا طبیعی RDW

مقدار طبیعی یا رنج نرمال RDW در آزمایش خون بین ۱۱٫۹ تا ۱۵٫۵ در زنان بالغ و ۱۱٫۸ تا ۱۵٫۶ درصد در مردان بالغ است. بالا یا پایین تر بودن از این محدوده نشان دهنده وجود یک اختلال خونی در گلبول های قرمز است. البته RDW نرمال رد کننده ی بیماری نیست و باید با توجه به شرح حال بیمار و سایر آزمایشات تفسیر گردد.

برای تفسیر درست آزمایش باید به سایر فاکتور ها هم توجه کرد. توجه به مقدار هموگلوبین، MCH، MCV و MCHC و نیز تعداد گلبول های قرمز بسیار اهمیت دارد.

RDW بالا به چه معناست و نشانه چیست ؟

بالا بودن RDW در آزمایش خون نشان می دهد که اندازه گلبول های قرمز (RBC) با یکدیگر بسیار متفاوت است. مثلا یک گلبول قرمز خیلی کوچک و دیگری خیلی بزرگ است. شایع ترین علت بالا بودن RDW، اختلالات تغذیه ای و به دنبال آن کم بود آهن (فقرآهن)، فولات یا ویتامین B12 می باشد.

در کم خونی ناشی از کم بود آهن یا آنمی فقر آهن، میزان RDW بالا می رود و از طرفی مقدار هموگلوبین و MCV کاهش پیدا می کند.

در کم خونی ناشی از کمبود ویتامین B12 و فولیک اسید (فولات)، RDW بالاتر از محدوده طبیعی قرار می گیرد و به دلیل بزرگتر شدن گلبول های قرمز، مقدار MCV نیز افزایش می یابد اما مقدار هموگلوبین پایین است. بیماری های مزمن کبدی و کم کاری تیروئید (هیپوتیروئیدی) نیز باعث بزرگ شدن گلبول های قرمز و افزایش MCV می شوند.

RDW طبیعی و بیماری خونی

همانطور که گفته شد اگر RDW نرمال باشد، به معنای سلامت کامل نیست. مثلا در بیماری تالاسمی بتا مینور که نوعی کم خونی می باشد، میزان هموگلوبین کاهش یافته، MCV پایین است اما RDW در حد طبیعی است زیرا در این بیماری همه ی گلبول های قرمز با هم کوچک شده اند و اختلاف سایز و اندازه ندارند و همگی یک شکل هستند.

یا در کم خونی ناشی از بیماری های مزمن که می تواند عفونی یا غیرعفونی باشد هم ممکن است RDW طبیعی باشد اما هموگلوبین کاهش یافته. میزان MCV در این موارد ممکن است طبیعی یا کاهش یابد.

بیماری های کبدی یا بیماری های مغز استخوان نظیر آنمی آپلاستیک به دلیل کاهش تولید سلول های خونی در مغز استخوان روی می دهند. در این بیماری ها مقدار هموگلوبین کاهش یافته، MCV افزایش یافته اما RDW متغیر است و ممکن است نرمال تا بالا باشد.

تفاوت RDW-CV با RDW-SD در چیست؟

• RDW-CV: اگر محاسبات بر اساس متوسط اندازه گلبول های قرمز و میزان تقعر آن ها انجام شود، RDW-CV بدست می آید.
• RDW-SD: اندازه واقعی تفاوت در میزان تقعر گلبول های قرمز (در فمتولیتر) می باشد. (بدون در نظر گرفتن اندازه متوسط آن ها).

سخن نهایی

همانطور که گفته شد RDW در آزمایش خون نشان دهنده تفاوت اندازه و حجم گلبول های قرمز است. اگر این سلول ها یکنواخت نباشند و اندازه های متفاوتی داشته باشند میزان RDW افزایش می یابد و بالا می رود. شایع ترین علت RDW بالا، کم خونی ناشی از کمبود آهن یا آنمی فقرآهن است که باید درمان شود. حتما در این زمینه با پزشک خود مشورت کنید و خودسر دارویی را مصرف نکنید.

در انتها جالب است بدانید که در مطالعه ای که در سال ۲۰۱۰ انجام شد مشخص شد که بین افزایش RDW و افزایش مرگ و میر بعد از سکته قلبی ارتباط وجود دارد که بطوری که باعث افزایش میزان مرگ و میر بعد از سکته قلبی می شود.

سرطان ریه بیماری بدخیمی است که طول عمر بیماران را به شدت کاهش می دهد. راه هایی وجود دارد که باعث افزایش طول عمر و کیفیت زندگی بیماران مبتلا به سرطان ریه می شود. البته منظورمان جراحی، شیمی درمانی، رادیوتراپی (اشعه درمانی) نیست. بلکه کارهاییست نظیر تغییر سبک زندگی و حمایت اجتماعی از طرف دوستان و خانواده تان.

۱- حمایت روحی از طرف خانواده و دوستان

داشتن حمایت قوی از طرف خانواده و دوستان می تواند باعث افزایش طول عمر بیماران سرطان یا کانسر ریه شود. یک مطالعه بزرگ با بررسی بیش از ۱۵۰ مطالعه دیگر به بررسی تاثیر حمایت اجتماعی بر زندگی بیماران پرداخته و نشان داده که داشتن حمایت قوی می تواند باعث افزایش کیفیت زندگی و طول عمر بیش از نیمی از مبتلایان به سرطان ریه شود.

۲- علائم افسردگی را بدانید

مطالعات نشان دادند که استرس های روحی نظیر افسردگی و اضطراب باعث کاهش طول عمر بیماران می شود. در بیمارانی که به سرطان ریه پیشرفته مبتلا بوده و در اولین جلسه شیمی درمانی افسرده بودند، طول عمرشان نصف دیگر بیماران بود.

ریسک خودکشی در مبتلایان به سرطان ریه که افسردگی دارند، ۱۰ برابر بیشتر از دیگران است. مخصوصا در مردان در ماه اولیه ای که متوجه بیماری خود می شوند.

اگر خودتان مبتلا به سرطان ریه هستید یا کسی را می شناسید که به این بیماری مبتلاست حتما درباره علائم افسردگی با او صحبت کنید و در صورت نیاز به پزشک مراجعه کنید.

۳- از پزشکتان درخواست ویزیت های تسکینی کنید

آیا می دانید منظور از “ویزیت تسکینی” چیست؟ احتمالا نمی دانید. ویزیت تسکینی در افرادی که به سرطان های پیشرفته مبتلا هستند انجام می شود. این افراد با یک تیم پزشکی، شامل پزشک، پرستار، روانپزشک و … دیدار کرده و در طی ویزیت، درباره نگرانی های خود، مشکلاتی که با آن ها دست و پنجه نرم می کند و موقعیت هایی که ممکن است تجربه کند صحبت کرده و حمایت های روحی دریافت می کند.

تحقیقی در سال ۲۰۱۰ نشان داد که مبتلایان به سرطان ریه پیشرفته که ویزیت های تسکینی دریافت کرده اند، طول عمرشان ۵ ماه بیشتر از سایر بیماران بوده است.

۴- اهمیت به بعد معنوی زندگی

معمولا پزشکان درباره بعد معنوی زندگی با بیماران خود صحبتی نمی کنند، اما باید بدانید که تقویت اعتقادات دینی و معنوی باعث افزایش طول عمر بیماران مبتلا به سرطان می شود.

اعتقاد به ادیان و ایمان به خدا باعث تقویت روحیه فردی شده و تعریف انسان از زندگی را متفاوت می کند. یوگا و سایر روش هایی که فرد بر ذهن خود تسلط می یابد هم می توانند باعث افزایش طول عمر و بهبود روحیه مبتلایان به سرطان شود.

مطالعاتی که تا کنون انجام شده اند نشان داده اند که بیمارانی که به بعد معنوی زندگی اهمیت می دهند، پاسخ بهتری به شیمی درمانی داده و طول عمر بیشتری نسبت به سایر بیماران دارند.

۵- از بیماری خود خجالت نکشید

از آنجایی که سیگار مهم ترین ریسک فاکتور ابتلا به سرطان ریه است. بسیاری از بیماران پس از تشخیص سرطان ریه احساس شرم می کنند و معمولا با این سوال از طرف اطرافیان مواجه می شوند که “از چه زمانی سیگار می کشیدی؟” یا “روزانه چقدر سیگار می کشیدی؟ و … .

احساس شرم و خجالت از ابتلا به بیماری نه فقط در سرطان ریه بلکه در بسیاری از بیماری ها نظیر ایدز نیز دیده می شود. اما باید بدانید که این احساس باعث کاهش کیفیت زندگی و طول عمرتان می شود و باید این حس را از خود دور کنید. بیماری ممکن است برای هر کسی اتفاق بیوفتد حتی کسانی که در طول عمر خود بسیار سالم زندگی کرده اند نیز ممکن است اسیر بیماری های گوناگون شوند. بنابراین خجالت و شرم را کنار گذاشته و با قدرت به دنبال درمان بیماری و لذت از زندگی بروید.

۶- علائم ترومبوز و آمبولی ریه را بدانید

افرادی که به کانسر ریه مبتلا هستند بیشتر از دیگران در معرض آمبولی ریه و ایجاد لخته در عروق هستند. ۳ تا ۱۵ درصد از افراد مبتلا به سرطان ریه دچار آمبولی یا ترومبوز می شوند. این لخته های معمولا از وریدهای عمقی اندام تحتانی منشا گرفته که به آن DVT می گویند. کسانی که به سرطان ریه مبتلا هستند باید علائم آمبولی ریه و DVT را بدانند و در صورت مشاهده علائم، به سرعت خود را به پزشک برسانند.

۷- رژیم غذایی سالمی داشته باشید

داشتن رژیم غذایی سالم و تغذیه سالم می تواند باعث کاهش خطر عود سرطان شود. تغذیه سالم هم برای کسانی که می خواهند به سرطان های مختلف دچار نشوند مهم است و هم برای مبتلایان به سرطان که از بدتر شدن یا عود بیماری می ترسند.

۸- کمی ورزش کنید

پژوهش ها ثابت کرده اند که فعالیت های فیزیکی نقش مهم در پیشگیری از ابتلا به سرطان ریه دارند اما نقش آن ها در بهبود طول عمر مبتلایان به سرطان ریه مشخص نیست. اما در هر صورت ورزش می تواند باعث بهبود فعالیت قلب و عروق شود و از سایر بیماری های مزمنی که فرد ممکن است به آن ها گرفتار شود جلوگیری کند.

البته حتما پیش از داشتن فعالیت فیزیکی با پزشک خود مشورت کنید.

۹- سیگار نکشید !

نمی خواهیم احساس خجالت کنید اما اگر قبل از ابتلا به سرطان ریه، سیگار می کشیدید باید بدانید که علت ابتلایتان به این بیماری همین سیگار است. مصرف سیگار هم باعث ابتلا به کانسر ریه می شود و هم پاسخ به درمان را کاهش می دهد.

کسانی که سیگار نمی کشند پاسخ بهتری به رادیوتراپی داده و ریسک جراحی نیز در آن ها پایین تر است. زندگی مبتلایان به سرطان ریه که همچنان سیگار می کشند حداقل ۵ سال کوتاه تر از سایر بیماران است.

به امید شفای همه بیماران …